قرآن ؛ راهنمایی برای تمام زندگی

قرآن ؛ راهنمایی برای تمام زندگی

گفت‌وگو با نوجوان شانزده‌ ساله‌ی حافظ قرآن کریم و دانشجوی دکترا

وقتی می‌شنویم که فرزندان این مرز و بوم از سنین کودکی وارد محافل و مجامع قرآنی می‌شوند، در نوجوانی مقاطع تحصیلی را پشت سر می‌گذارند و در جوانی پله‌های ترقی را یکی پس از دیگری طی می‌کنند و به قله‌ها‌ی بینش و دانش می‌رسند، گزاف نیست اگر بگوییم این فرزندان هدیه‌های خداوند مهربان به خانواده‌های قرآنی هستند. انس با آیات الهی، تدبر در کلام وحی و حضور در محافل قرآنی بی‌تردید پرتوی از نور ایمان به دل خداجویان و پویندگان راه حق و حقیقت می‌تاباند که هم دنیای مادی را برایشان سرشار از برکت و خیر می‌کند و هم جاده‌ی هموار معنویت و دروازه‌های پیشرفت و تعالی را به روی آن‌ها می‌گشاید.
محمدسعید بیل‌کار یکی از این نمونه‌های موفق است که در یازده‌سالگی به یکی از مؤسسات قرآنی پیوسته و، به برکت قرآن، در شانزده‌سالگی در آستانه‌ی ورود به مقطع دکترا قرار گرفته است. این حافظ قرآن که در سال 1377 به دنیا آمده است چنین به پرسش‌های ما پاسخ می‌دهد:

قرآن را زیر نظر کدام اساتید حفظ کردید؟saeed5

خدا را بسیار شاکرم که اساتیدی مثل آقایان اسلامی، شرفی، میریحیی و جعفرپور استاد من بودند و به لطف خداوند توانستم ظرف یک سال و نیم و در دوازده‌سالگی حافظ کل قرآن شوم.

کار تفسیر قرآن کریم را از چه زمانی و چگونه آغاز کردید؟

پس از حفظ کامل قرآن، فعالیتم را در زمینه‌ی تفسیر علوم قرآنی و حدیث در مؤسسه‌ی تبیان و زیر نظر استاد شاهرودی، از اساتید دانشگاه تهران، شروع کردم و در چهارده‌سالگی لیسانس علوم قرآنی گرفتم. بعد، در مقطع کارشناسی ارشد در رشته‌ی الهیات قبول شدم و درسم را ادامه دادم.

برای دریافت مدرک کارشناسی و ورود به دانشگاه در آزمون سراسری هم شرکت کردید؟

برای مدرک کارشناسی، خیر. ولی برای کارشناسی ارشد در سال 92 در آزمون شرکت کردم و رتبه‌ی 4 رشته‌ی الهیات، علوم قرآنی و حدیث را به دست آوردم. سه ماه بعد هم در کنکور کارشناسی ارشد دانشگاه آزاد در رشته‌ی عربی شرکت کردم و، به لطف خدا، رتبه‌ی دوم ادبیات عرب را کسب کردم، اما چون نمی‌توانستم هم‌زمان در دو رشته درس بخوانم، الهیات را انتخاب کردم و الان دانشجوی ترم چهارم دوره‌ی کارشناسی ارشد الهیات در دانشگاه تهران هستم. در کنکور دکتری هم شرکت کردم و دو آزمون دادم که هنوز نتایجشان اعلام نشده‌اند.

با توجه به این که چند سال است مشغول درس و دانشگاه هستید، آیا هنوز با جامعه القرآن ارتباط دارید؟

بله. هفته‌ای 2 یا 3 روز به مؤسسه می‌روم و برای مرور مهارت‌های حفظ قرآن کریم در کلاس‌ها شرکت می‌کنم، چرا که شروع همه‌ی کارها و فعالیت‌هایم از جامعه القرآن بوده است.

اولین مشوق شما برای ورود به جامعه القرآن و حفظ قرآن کریم چه کسی بود؟

مادرم بهترین و بیشترین تلاش را بری من کرده است. در ابتدا به توصیه‌ی مادر یکی از دوستانم به مؤسسه‌ی تهران در کن رفتم و وقتی با جامعه القرآن آشنا شدم، به طور آزمایشی، در تیر ماه 88 وارد این مؤسسه شدم و به توصیه‌ی پدر و مادرم کار حفظ قرآن را شروع کردم.

رمز موفقیت خود را در چه عواملی می‌دانید؟

همه‌ی آن‌چه در زمینه‌ی معنویت و کسب فیض و درک علوم قرآنی به دست آورده‌ام با توکل به خداوند و لطف خدا نصیبم شده است.

درباره‌ی فعالیت‌های جامعه القرآن در حوزه‌ی حفظ و دیگر علوم قرآنی بگویید.

در ابتدای کار برای دوره‌ی آزمایشی و سنجش توانایی، روزی نیم ساعت قرآن حفظ می‌کنیم. روش کار به این شکل است که بخش‌های مشخص‌شده را باید ده روز به طور مرتّب تکرار کنیم تا ملکه‌ی ذهن شوند. این دوره در مجموع 40 روز طول می‌کشد. برای جزء اول و دوم روزی یک صفحه و برای جزء سوم روزی 5/1 صفحه حفظ می‌کنیم و یک جزء دیگر هم ظرف 14 روز حفظ می‌شود. پس از این دوره‌ی آزمایشی سه ماهه،‌ وارد مراحل بالاتر می شویم که هر یک برنامه‌های خاص خود را دارند و بعد در آزمون جامع شرکت می‌کنیم.

برنامه‌ی درس و مدرسه‌تان را در این مدت چگونه دنبال می‌کردید؟

به صورت نیمه‌حضوری می‌رفتم و در امتحان‌ها شرکت می‌کردم.

پس از آزمون جامع، چه مسیری دنبال می‌شود؟saeed6

بعد از کسب امتیاز حد نصاب در آزمون جامع، شورایی تشکیل می‌شود و وقتی اعضای شورا موافقت کنند، برای شرکت در دوره‌ی حضوری پذیرفته می‌شویم و جزءهای باقی‌مانده را کم‌کم حفظ می‌کنیم و هر سه ماه آزمون می‌دهیم.

در کنار برنامه های قرآنی، برنامه‌های دیگری هم داشتید؟

بله. در طول سال، مسافرت و اردوهای زیارتی و تفریحی هم داشتیم و آخرین صفحه‌ی حفظ قرآن کریم را در حرم مطهر امام رضا علیه السلام همراه با هم‌خوانی دنبال کردیم و در کل در مدت یک سال و سه ماه حافظ کل قرآن شدم.

به نظر شما، چه ویژگی خاصی در این مؤسسه وجود دارد که در دیگر مراکز آموزشی قرآنی نیست؟

مزیت اصلی مؤسسه این است که وقتی کار حفظ قرآن را انجام می‌دهید، دیگر نیازی به تثبیت ندارید و هم‌زمان فارغ‌التحصیل می‌شوید و برنامه‌های معمولی و منظم درسی را هم ادامه می‌دهید. الان کلاس‌های مفاهیم هم با روشی دقیق‌تر ارائه می‌شوند.

به نظر شما چه ضعف‌هایی در دوره‌های آموزش قران وجود دارند؟ چرا مؤسسه‌های قرآنی صرفاً بر حفظ آیات الهی تاکید می‌کنند؟ فکر نمی‌کنید این روش چندان اثرگذار نباشد؟

بنده با نظر شما مخالفم. چون به نظرم حفظ قرآن وسیله‌ی تدبر در قرآن است، هرچند قطعا خود تدبر نیست. ولی حفظ قرآن کریم زمینه‌ی فراگیری مفاهیم قرآنی را فراهم می‌کند. من و دوستانم سه جلد مفاهیم قرآن کریم نوشته‌ی حاج آقا طباطبایی را خواندیم. برای من در سن دوازده‌سالگی این زمینه فراهم شد که بتوانم 70 تا 80 درصد ترجمه‌ی قرآن را بخوانم و پایه‌ی اصلی این برکات حفظ قرآن و جامعه القرآن بود.

برای جذب بیشتر نوجوانان به مؤسسات قرآنی چه باید کرد؟ خود شما چقدر برای حضور نوجوانان و جوانان در فعالیت های قرآنی و فراگیری علوم قرآنی تلاش می‌کنید؟

حضور ما در محافل مختلف قرآنی یکی از بهترین راه‌های تشویق نوجوانان و جوانان به حفظ آیات و تدبر در قرآن و عمل به آن است. بهترین راه تشویق جوانان برگزاری محافل قرآنی بیشتر است. اگر بچه‌های جامعه القرآن ارتباط بیشتری با جامعه داشته باشند، قطعا جوانان بیشتری جذب مراکز قرآنی می‌شوند. مهم‌تر از همه، رسانه‌های دیدادی و شنیداری و مخصوصاً فضای مجازی در این زمینه کمک خیلی بزرگی هستند.

این پاسخ شما یعنی توجه بیشتر به حفظ آیات الهی و کم‌توجهی به فراگیری علوم و معارف قرآنی.

باز هم تأکید می‌کنم که حفظ قرآن زمینه‌ی تدبر و تفکر در آیات الهی را فراهم می‌کند. حفظ قرآن معنویت و ارزش خاص خود را دارد.

بله، قطعا همین‌طور است. ولی جامعه در حال حاضر بیشتر به تفکر و تدبر در آیات الهی نیاز دارد.

مسلماً همین‌طور است. چون کسی که حافظ قرآن باشد، تدبر در آیات الهی هم خواهد داشت. با حفظ قرآن کریم و با فکری که خداوند به بندگان خود می‌دهد، زمینه‌ی تعقل و تفکر در آیات الهی هم میسر می‌شود. روایتی از پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم داریم که می فرمایند: حافظ قرآن اهمیت بیشتری دارد. حفظ قرآن وسیله‌ای است که باعث می‌شود قرآن جاودانه باشد. حفظ قرآن در کنار تدبر موضوعیت دارد.

جایگاه قرآن در فضای مجازی چیست و چگونه می‌توان از این فضا بیشتر برای ترویج آیات الهی استفاده کرد؟

در این فضا صددرصد می‌توان به ترویج تدبر در آیات الهی پرداخت. در گذشته، ضعف‌های زیادی داشتیم، اما الان صفحه‌های مذهبی زیادی در فضای مجازی داریم. در مورد مسائل دینی هم صفحه‌های متعددی داریم. ولی جای تدبر و حفظ قرآن در فضای مجازی هنوز خالی است و، جز چند پایگاه اینترنتی، فضای دیگری نداریم.

به نظر شما برای رفع این نواقص چه باید کرد؟

الان چه بخواهیم و چه نخواهیم نیمی از وقت جوانان در فضای مجازی می‌گذرد. پس بهتر است در چنین شرایطی سایت‌های خوبی راه‌اندازی کنیم که به نیاز جوانان شیعه پاسخ دهند و شبهه‌های ذهنی بچه‌ها را از بین ببرند.

از تأثیر مادی و معنوی قرآن در زندگی شخصی خودتان بگویید.

همین که الان، در شانزده‌سالگی، قرار است در کنکور دکترا شرکت کنم، بزرگ‌ترین تأثیر مادی است که به برکت قرآن کریم نصیب من شده است. البته برای حفاظ قرآن کریم امکانات دیگری از جمله تحصیل رایگان هم وجود دارند و بنده از هیچ یک از مراحل زندگی عقب نمانده‌ام. الان هم‌دانشگاهی‌های من 9 سال از من بزرگ‌تر هستند. از نظر معنوی هم بزرگ‌ترین و بهترین مثال این است که منِ شانزده‌ساله برای ادامه‌ی راهم در مسیر زندگی راهنمایی به اسم قرآن در کنار خودم دارم که هر جا پا به خطا بگذارم، قرآن ان‌شاءالله مانع آن می‌شود و راه درست را پیش پایم می‌گذارد.

برای آینده چه برنامه‌ای دارید؟ تحصیل را تا کجا می‌خواهید ادامه دهید؟

ان‌شاءالله پس از دکترا می‌خواهم در حوزه‌ی ادبی قرآن کریم کار کنم، چون طبع شعر دارم و شعر هم می‌گویم. می‌خواهم درباره‌ی تأثیری که قرآن بر عرب‌های اهل شعر و ادب گذاشته تحقیق کنم؛ تأثیری که به نظرم بزرگ‌ترین معجزه است.

دیدگاه شما

ایمیل شما منتشر نمی شود.خانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>